تعریف دقیق مدل کسب و کار چیست؟
مدل کسب و کار عبارت از کلیاتی در مورد انتخاب مشتریان، انجام وظایف و برون سپاری، ترکیب منابع ، رفتن به بازار، ایجاد مطلوبیت برای مشتریان و تسخیر سود است. در تعریفی دیگر مدل کسب و کار منطق سیستم کسب و کار در ایجاد ارزش است که پشت سر فرآیندهای واقعی شرکت قرار می گیرد. برخی دیگر مدل کسب و کار را شبکه ای از شرکتها که هدف آنان ایجاد ارزش از طریق استقرار فرصتهای فناوری است می دانند که به دلیل تفاوت آنها در موارد فنی، کاربر، سازمان و نیازمندی های مالی باید با یکدیگر تطبيق وموازنه پیدا کنند. مدل های کسب و کار موفق، با ایجاد منطق های ابتکاری، قابلیتهای فنی را با ارزشهای واقعی اقتصادی مرتبط می نمایند. مدل کسب و کار را منعکس کننده فرضیه مدیریت در مورد آنچه مشتریان می خواهند، چگونه آنها آن را می خواهند و چگونه یک شرکت می تواند به بهترین نحو این نیاز ها را برآورده کند و برای ارائه ی آن چه پرداختی باید انجام دهند.
تعریف مدل چیست؟
یک توضیح نمایش ساده از یک واقعیت یا فرآینده پیچیده را، مدل می نامند. در واقع مدل کسب و کار نیز یک واقعیت مهم را به طور ساده بیان می کند و فرایند های پیچیده سازمان را شرح می دهد.
شناخت مفهومی مدل های کسب و کار چگونه است؟
مدل کسب و کار در واقع روشی محسوب می شود که یک شبکه از کمپانی ها از طریق آن و با به کارگیری فرصت های حاصل از فناوری به ایجاد و تسخیر ارزش بپردازند.
مدل های کسب و کار موفق، با ایجاد منطق های ابتکاری، قابلیت های فنی را با ارزش های واقعی اقتصادی مرتبط می نمایند. به منطقه سیستم کسب و کار جهت ایجاد ارزش که پشت سر فرایندهای واقعی شرکت قرار می گیرد، مدل کسب و کار گفته می شود. داستانی که چگونگی کارکردن یک شرکت را شرح می دهد، مدل کسب و کار می باشد.
مدل کسب و کار، تشریح کننده روابط و نقشهای مصرف کنندگان، مشتریان، شرکاء و تامین کنندگان جهت شناخت جریان محصولات، اطلاعات، پول و منافع اصلی است. یک ابزار مفهومی است که در برگیرنده یک مجموعه از: عناصر و روابطشان می باشد که به بیان منطق کسب و کار یک شرکت مشخص می پردازند که آن شامل: تشریح ارزشی است که شرکت می خواهد به یک یا چند بخش از مشتریان ارائه نماید.
مدل کسب و کار در اصل، معماری شرکت و شبکه همکارانی است که در ایجاد ارزش، بازاریابی و تحویل این ارزش، سرمایه گذاری ها و تولید در آمد و سود با شرکت همکاری می کنند.
مدل های کسب و کار الکترونیک و دیجیتال چگونه است؟
به تشریح ساختار یافته فعالیت های سازمان به منظور انجام کسب و کاربر اساس تجارت الکترونیک مدل کسب و کار الکترونیک می گویند و شامل سه جزء: معماری جریان محصولات، خدمات و اطلاعات، تولید ارزش و منبع درآمد می باشد. مدل کسب و کار، طرحی کلی در خصوص نحوه همکاری شبکه ای از سازمان ها در تسخیر ارزش حاصل از نوآوری های تکنولوژیکی می باشد.
مدل درآمدی چیست؟
به روش های خاصی که منجر به تولید درآمد می شوند، مدل درآمد گفته می شود. این مدل شامل سه بخش ارزش سازی، اختصاص سازی و سهم بندی می باشد.
اجزای مدل کسب و کار:
پس از تعریف شدن مفهوم مدل کسب و کار توسط مارگارتا در سال 2002، برداشتهای زیادی از این تعریف انجام شد و نتیجهی این برداشتها موارد زیر بود:
بوم مدل کسب و کار (اوستراوالدر)
بوم لاغر استارتاپی (اش ماریا)
بوم مقیاس رعدآسا (رید هافمن و کریس یه)
جهتیاب فروش (الیور گاسمن، کارولین فرانکن برگر و میکایلا شیک)
و بسیاری موارد دیگر
چرا به مدل کسب و کار نیاز داریم؟
همانطور که در بخش قبل دیدید مدل کسب و کار از شما میخواهد داستان اجرای ایده خود در دنیای واقعی (از شرکت تا دستان مشتری و سپس تا جیب شما) را با جزییات لازم بیان کنید. امروزه هر فرد برای اجرای ایدهاش نیاز به جمعآوری تیم و جذب سرمایه دارد. مدل کسب و کار به شما کمک میکند حتی اگر فردی کمرو و خجالتی هستید، ایده خود را به خوبی به شرکا، همکاران، سرمایهگذاران و… ارائه داده و اعتماد آنها را جلب کنید. زیرا تمام نقاطی که لازم است مورد توجه قرار بگیرند از طریق بیزنس مدل بیان خواهند شد.
از طرف دیگر، تدوین مدل کسب و کار خود صاحب ایده را نیز به شناخت بهتری از ایدهاش میرساند. تا زمانی که ایده شما تنها یک جمله زیبا یا فکری بکر باشد، نمیتوانید در مورد سوددهی یا پتانسیل آن صحبت کنید. برای تدوین مدل کسب و کار نیاز است ایده خود را در دنیای بیرحم و شلوغ کسب و کارهای نوپا قرار داده و تمرکز را بر ارائه داستانی بهتر از دیگران یا استفاده از مسیرهای تازه برای رسیدن به مشتری بگذارید. قبل از شناخت مدل کسب و کار، رقابت تنها بر سر ارائه کیفیت بالاتر و قیمت پایینتر بود. تعریفهای جدید در کنار پیچیدهتر کردن رقابت، پتانسیلهای بیشتری را نیز به بازار افزوده است.
انواع مدل کسب و کار:
1-مدل کارگزاری: این مدل همان مدل استفاده شده در بنگاههای املاک است. زمانی که کسب و کار شما ارتباط بین خریدار و فروشنده را فراهم کند از این مدل استفاده کردهاید.
2-مدل فروش مستقیم: زمانی که سازمان تصمیم بگیرد تمام افراد میانی و دلالها را از میان برداشته و مستقیم به مشتری نهایی جنس خود را بفروشد، با این مدل روبهرو خواهد بود.
3-مدل بخشبندی: فروش بخشهایی از محصول به جای تمام آن را مدل بخشبندی مینامند. معروفترین مثال برای این مدل، کرایه ساعتی و روزانه خانه و سوییت است.
4-مدل حق امتیاز: رستورانهای زنجیرهای اکبرجوجه در ایران یا مکدونالد در خارج از ایران از این مدل استفاده میکنند.
5-هرچقدر مصرف میکنی بپرداز: در این مدل مشتری به جای پرداخت هزینه در اول کار و خرید محصول، هر مقدار که از آن محصول بهره ببرد پول خواهد پرداخت.
6-مدل تیغ اصلاح: دسته تیغهای شرکت ژیلت را همه دیدهایم. این شرکتها محصول اولیه را با قیمتی ارزان به مشتری میدهند زیرا مشتری برای استفاده از آن نیاز به مراجعه دوباره (خرید تیغ) دارد.
7-معکوس مدل تیغ اصلاح: در این مدل یک کالای گران به مشتری پیشنهاد شده و افزونههای ارزانی برای آن ارائه میشوند.
مدلهای کسب و کار در فضای آنلاین:
مدل اشتراک
مدل فروشگاهی
مدل تبلیغاتی
فریمیوم
تامین منابع گسترده (CrowdSourcing)
مدل آشناسازی
مدل شخصیسازی
در نتیجه:
امروزه تغییر امری اجتناب ناپذیر است، افزایش سرعت تغییر در فن آوری ها و رقابتی تر شدن عرصه کسب و کار در صنایع
موجب شده که شرکت ها توجه بیشتری را در کارگیری مستمر نوآوری ها و تغییر بر روی فرآیند ها اعمال نمایند. مطالعات
نشان داده است، نوآوری مدل کسب و کار می تواند یك عامل کلیدی در عرصه رقابت و پایداری نوآوری به حساب آید.
همچنین شرکت ها علاوه بر ایجاد مدل های کسب و کار جدید نوآوری و مدیریت، باید خود را ملزم به انجام مسئولانه آن نیز
نمایند. نوآوری مدل کسب و کار در پی دستیابی به بهینه سازی سریع با هزینه پایین است. بنابراین میتوان امیدوار بود که
نوآوری در مدل کسب و کار، ظرف یك ماه از آغاز اجرای آن در وضعیت درست خود قرار گیرد و در طی شش ماه بازگشت
سرمایه ایجاد نماید